Zostań przyjacielem cerkiew.pl
Święto parafialne śww. Cyryla i Metodego w Sandomierzu
ks. Jerzy Łukaszewicz, 25 maja 2026
Na szczególną uwagę na mapie administracyjnej Kościoła Prawosławnego w Polsce zasługuje książęce miasto Sandomierz. Początków chrystianizacji Ziemi Sandomierskiej można dopatrywać się już w IX stuleciu, co wiąże się z tradycją misji cyrylo-metodiańskiej na tych terenach. Jak podaje żywot św. Równego Apostołom Metodego, napisany kilka lat po jego śmierci, wraz z poddanymi został ochrzczony pogański książę żyjący na terenach Wiślan (Małopolska). Na podstawie tego faktu można wnioskować, że wschodni nurt chrześcijaństwa był obecny na naszych ziemiach już w IX stuleciu, a więc znacznie wcześniej niż oficjalny Chrzest Polski. Warto również zaznaczyć, że przed rokiem 900 istniały już na ziemiach piastowskich struktury chrześcijaństwa obrządku słowiańskiego. W tę tradycję wpisuje się także fakt ujawniony przez Wandę Semkowicz-Zarembinę na podstawie zapisów kronik Jana Długosza, iż w 1030 roku zmarł Roman, biskup sandomierski związany z obrządkiem wschodnim.
Na przestrzeni dziejów w Sandomierzu zamieszkiwała niewielka liczba wyznawców prawosławia. W XVIII wieku Grecy osiedleni w Sandomierzu należeli do parafii prawosławnej w Opatowie. Z końcem XIX stulecia w Królestwie Polskim zaczęły pojawiać się świątynie prawosławne, również w samym Sandomierzu.
Rok 1915, związany z wielką ewakuacją społeczności prawosławnej w głąb Imperium Rosyjskiego, tzw. bieżeństwem, sprawił, że w Sandomierzu i okolicach pozostała jedynie nieliczna diaspora prawosławna.
Przełomowym wydarzeniem okazał się rok 2012, kiedy w wyniku nowych realiów społecznych grupa prawosławnych przedstawicieli nowej emigracji, głównie z Ukrainy, zwróciła się z prośbą o zapewnienie opieki duszpasterskiej. Wówczas rozpoczęły się w Sandomierzu regularne nabożeństwa prawosławne sprawowane przez duchowieństwo z Lublina w kaplicy Kościoła rzymskokatolickiego. Następnie Prawosławna Diecezja Lubelsko-Chełmska nabyła nieruchomość przy ul. Puławiaków 12, gdzie urządzono kaplicę prawosławną wraz z mieszkaniem dla duchownego.
24 czerwca 2013 roku, dekretem Ordynariusza Diecezji Lubelsko-Chełmskiej, została erygowana parafia prawosławna w Sandomierzu. To historyczne wydarzenie miało miejsce w 1150. rocznicę podjęcia misji chrystianizacyjnej wśród Słowian przez świętych Równych Apostołom Cyryla i Metodego. Nie było więc wątpliwości, pod jakim patronatem powinna funkcjonować nowo erygowana parafia w Sandomierzu.
24 maja, w niedzielę św. Ojców Pierwszego Soboru Powszechnego, kiedy wspominano również pamięć świętych Oświecicieli Ziem Słowiańskich, Równych Apostołom Cyryla i Metodego, świątecznej Boskiej Liturgii w Sandomierzu przewodniczył p.o. proboszcza parafii ks. mitrat Jerzy Łukaszewicz w asyście wikariusza parafii ks. mitrata Olega Bajcyma oraz ks. prot. Michała Doroszkiewicza, proboszcza parafii w Puławach. Chór złożony z parafian sandomierskich i puławskich zapewnił oprawę muzyczną uroczystemu nabożeństwu.
Po odczytaniu Ewangelii ks. mitrat Jerzy Łukaszewicz zwrócił się do wiernych ze słowem pouczenia. Podkreślił znaczenie misji cyrylo-metodiańskiej dla procesu integracji narodów słowiańskich w dawnych wiekach. Z ubolewaniem odniósł się również do współczesnej sytuacji geopolitycznej, w której społeczeństwa słowiańskie ulegają podziałom oraz nasilającym się wpływom laicyzacyjnym.
Większość uczestniczących w Boskiej Liturgii przystąpiła do Sakramentu Eucharystii. Na zakończenie uroczystości ze słowem podziękowania do zebranych zwrócił się posługujący na co dzień w sandomierskiej parafii ojciec mitrat Oleg Bajcym. Podziękował duchowieństwu za obecność podczas święta parafialnego oraz wszystkim wiernym za wspólną modlitwę i zaangażowanie.
Następnie uczestnicy uroczystości spotkali się na wspólnej agapie, przygotowanej przez parafian. Był to czas integracji i budowania wspólnoty w atmosferze radości oraz duchowej jedności. Z pewnością wszyscy obecni będą z utęsknieniem oczekiwać kolejnego święta parafialnego w książęcym grodzie Sandomierzu.
fot. Angelina Bajcym
Na przestrzeni dziejów w Sandomierzu zamieszkiwała niewielka liczba wyznawców prawosławia. W XVIII wieku Grecy osiedleni w Sandomierzu należeli do parafii prawosławnej w Opatowie. Z końcem XIX stulecia w Królestwie Polskim zaczęły pojawiać się świątynie prawosławne, również w samym Sandomierzu.
Rok 1915, związany z wielką ewakuacją społeczności prawosławnej w głąb Imperium Rosyjskiego, tzw. bieżeństwem, sprawił, że w Sandomierzu i okolicach pozostała jedynie nieliczna diaspora prawosławna.
Przełomowym wydarzeniem okazał się rok 2012, kiedy w wyniku nowych realiów społecznych grupa prawosławnych przedstawicieli nowej emigracji, głównie z Ukrainy, zwróciła się z prośbą o zapewnienie opieki duszpasterskiej. Wówczas rozpoczęły się w Sandomierzu regularne nabożeństwa prawosławne sprawowane przez duchowieństwo z Lublina w kaplicy Kościoła rzymskokatolickiego. Następnie Prawosławna Diecezja Lubelsko-Chełmska nabyła nieruchomość przy ul. Puławiaków 12, gdzie urządzono kaplicę prawosławną wraz z mieszkaniem dla duchownego.
24 czerwca 2013 roku, dekretem Ordynariusza Diecezji Lubelsko-Chełmskiej, została erygowana parafia prawosławna w Sandomierzu. To historyczne wydarzenie miało miejsce w 1150. rocznicę podjęcia misji chrystianizacyjnej wśród Słowian przez świętych Równych Apostołom Cyryla i Metodego. Nie było więc wątpliwości, pod jakim patronatem powinna funkcjonować nowo erygowana parafia w Sandomierzu.
24 maja, w niedzielę św. Ojców Pierwszego Soboru Powszechnego, kiedy wspominano również pamięć świętych Oświecicieli Ziem Słowiańskich, Równych Apostołom Cyryla i Metodego, świątecznej Boskiej Liturgii w Sandomierzu przewodniczył p.o. proboszcza parafii ks. mitrat Jerzy Łukaszewicz w asyście wikariusza parafii ks. mitrata Olega Bajcyma oraz ks. prot. Michała Doroszkiewicza, proboszcza parafii w Puławach. Chór złożony z parafian sandomierskich i puławskich zapewnił oprawę muzyczną uroczystemu nabożeństwu.
Po odczytaniu Ewangelii ks. mitrat Jerzy Łukaszewicz zwrócił się do wiernych ze słowem pouczenia. Podkreślił znaczenie misji cyrylo-metodiańskiej dla procesu integracji narodów słowiańskich w dawnych wiekach. Z ubolewaniem odniósł się również do współczesnej sytuacji geopolitycznej, w której społeczeństwa słowiańskie ulegają podziałom oraz nasilającym się wpływom laicyzacyjnym.
Większość uczestniczących w Boskiej Liturgii przystąpiła do Sakramentu Eucharystii. Na zakończenie uroczystości ze słowem podziękowania do zebranych zwrócił się posługujący na co dzień w sandomierskiej parafii ojciec mitrat Oleg Bajcym. Podziękował duchowieństwu za obecność podczas święta parafialnego oraz wszystkim wiernym za wspólną modlitwę i zaangażowanie.
Następnie uczestnicy uroczystości spotkali się na wspólnej agapie, przygotowanej przez parafian. Był to czas integracji i budowania wspólnoty w atmosferze radości oraz duchowej jedności. Z pewnością wszyscy obecni będą z utęsknieniem oczekiwać kolejnego święta parafialnego w książęcym grodzie Sandomierzu.
fot. Angelina Bajcym
